Altıgen

Altıgen altı köşesi,altı açısı ve altı kenarı olan bir çokgendir. Dış açıları toplamı 360 derecedir. Düzgün altıgen tüm açıları eş ve tüm kenar uzunlukları birbirine eş olan çokgendir. Düzgün altıgen birbirine eş 6 adet eşkenar üçgenden oluşur. Düzgün altıgenin bir iç açısı 120 derece olup, bir dış açısı da 60 derecedir.

Altıgenin İç Açıları Toplamı

Altıgenin 6 iç açısı vardır ve her bir iç açısı 120 derecedir. Tüm iç açılarının toplamı ise 720 olur(6.120=720)

Çokgenlerin iç açıları toplamı (n -2) . 180° formülü ile bulunur (n, kenar sayısıdır).
Buna göre bir altıgenin iç açıları toplamı;
n=6
(6-2) x 180°= 4 x 180°= 720°’dir.

Altıgenin İç Açıları Toplamı Kaçtır?, Turkax tarafından yayınlanmıştır.

Eski Aydınlatma Araçları

Eskiden insanlar ateşi aydınlatma aracı olarak kullanıyorlardı. Sonra evler mum ve kandiller kullanarak aydınlatıldı. Ama bunlardan sağlanan ışık çok zayıftı. Bundan dolayı daha çok ışık veren yani fitilli gaz lambaları geliştirildi. Gelişen teknoloji sayesinde mumun, kandilin, ve gaz lambasının yerini elektrikle çalışan lambalar aldı. Mum ateş, kandil, gaz lambası kullanıldı

Yağ kandilleri en eski aydınlatma araçlarıdır ve Antik Çağda her yerde bol miktarda kullanılmışlardır. Aynı zamanda mabetlere adak olarak bırakılmış ve mezarlara ölü hediyesi olarak konmuşlardır.

Gaz Lambaları:gazın konduğu haznenin bazen bakır bazen porselen olduğu, sişesinin uzun, ince, narin, kırıgan yapıda şekil bulduğu, bir aydınlatma aracıdır.

Mumlar:Mum, parafin, donyağı ya da bunlar benzeri, yavaş yanan bir maddenin, genellikle kınnaptan yapılan bir fitilin üzerine döküldükten sonra katılaştırılması yöntemiyle hazırlanan, genellikle silindir biçimindeki ışık kaynağıdır.

Günümüz Aydınlatma Araçları

El fenerleri, halojen lambalar, mumlar, florsan lambalar, tungsten flamanlı ampüller.

Aydınlatma Araçları Nelerdir?, Turkax tarafından yayınlanmıştır.

Atmosfer Nedir?

Atmosfer veya Gazyuvarı, yerkürenin  etrafını saran ve çoğunlukla gaz ve buharlardan oluşan bir örtüdür.

Yerçekimi sayesinde tutulan atmosfer, büyük ölçüde gezegenin iç katmanlarından kaynaklanan gazların yanardağ etkinliği ile yüzeye çıkması sonucu oluşmakla birlikte, gezegenin tarihi boyunca dünya dışı kaynaklardan da beslenmiş ve etkilenmiştir. Basınç ve yoğunluk açısından diğer yer benzeri gezegenlerden Mars’a göre yaklaşık 100 kat büyük, Venüs’e göre ise yaklaşık 100 kat küçük bir gaz kütlesini ifade eder. Ancak bileşim açısından bu iki gezegenin atmosferlerinden çok farklı olduğu gibi, Güneş Sistemi içinde de eşsizdir.

ATMOSFER (HAVA KÜRE)

Dünyayı saran gaz tabakasıdır,hava küre adına verilir. Atmosferdeki değişik gazlar yer çekiminin etkisiyle çeşitli yükseltilerde tutulur.Yer çekiminin bittiği yerde atmosfer de biter.Uzay boşluğu başlar.Atmosferi oluşturan gazlar yer çekimi etkisiyle ağırlıklarına göre iç içe küreler biçiminde bulunurlar.Ağır gazlar (iki oksijen -azot-iki kobalt) gibi yere yakın alt tabakalarda hafif gazlar ise üst tabakalarda yer alır.( Yerden 9km yükseltiden sonra yaşamaya yetecek oksijen bulunmaz.17-18km sonra ise oksijen oranı iyice azalır ve bu katlarda ateş yakacak kadar bir oksijen kalmaz.)
Atmosferin kalınlığı, Dünyanın ekseni etrafında dönmesine bağlı olarak,kutuplarda az ekvatorda daha fazladır.Ortalama kalınlığı 10.000km kadardır.

ATMOSFERİN GÖREVİ

1)- İçerdiği oksijen aracılığı ile yaşama olanak tanır.
2)- Özellikleri sayesinde, Dünyanın fazla ısınmasını ve fazla soğumasını önler.
3)- Güneşten gelen kısa dalgalı zararlı ışınları süzerek dünyayı yaşanır hale getirir.
4)- Hava akımları yolu ile güneş alan yerlerin çok sıcak,olmayan yerlerin çok soğuk olmasını önler.Eğer atmosfer olmasaydı güneş alanı yerlerin tam olarak aydınlık ve çok sıcak,gölge yerlerin ise tam karanlık ve soğuk olması gerekirdi.
5)- Güneşten gelen enerjinin uzaya dönmesini önleyen bir örtü görevi görür.Atmosfer aynı zamanda güneşten gelen ışığın yansıyıp dağılarak gölge yerlerinde aydınlık olmasını sağlar.

Atmosferin Görevleri Nelerdir?, Turkax tarafından yayınlanmıştır.

Aktivasyon Kodu

Aktivasyon Kodunu genellikle internet kullanırken ve üyelik işlemlerini gerçekleştirirken karşımıza çıkar.Bu aktivasyon kodu, e-posta adresinizin gerçekliğini kontrol etmek için kullanılır.

Satın aldığınız yazılımları yazılım şirketine kayıt ettirmek için kullandığınız aktivasyon kodları, yazılımın satın alındığının kanıtlanması için kullanılır.

Yani aktivasyon kodları gerçekliği, kişiye özelliği kanıtlamak için kullanılan eşsiz kodlardır.

Aktivasyon Kodu Nedir? Ne İşe Yarar?, Turkax tarafından yayınlanmıştır.

Maddeler Halinde Asitlerin Özellikleri

1. Sulu çözeltilerinde (H+) iyonu verir.
2. Mavi turnusol kağıdını etki ederek kırmızıya dönüştürür.
3. Sulu çözeltileri elektrik akımını iletir.
4. Seyreltik çözeltilerinin tadı ekşidir. Örneğin:elmada malik asit, limonda sitrik asit… gibi.
5. Metallere etki ederek hidrojen gazı çıkarırlar. Metallere etki ederek onların yapılarını bozar.
6. Maddeler üzerinde yakıcı etkileri vardır. Örneğin ;karıncada formik asit bulunur. Karınca ısırdığı zaman yakıcı etki yapar.

Genel Özellikleri

Asitlerin sulu çözeltileri suda iyonlar oluştururlar. İyonlaşmış sıvılara elektrolit denir. Bu sıvılar elektrik akımını iletirler. ÖRNEK; Akü suyu.

Asitlerin suya verdiği bu özelliğinden faydalanılarak kimyasal piller (otomobil aküsü… vs) yapılır.

Turnusol kağıdı asit ve bazlara duyarlı bir maddeden yapılmıştır, Asitler turnusol kağıdının rengini kırmızıya çevirirler.

Seyreltik çözeltilerin tatları ekşidir.

Asitler katı, sıvı yada gaz halinde olabilirler, Asitlerin sulu çözeltileri yakıcı ve aşındırıcı özelliğe sahiptir. İnsan midesinde sindirim HCI (hidroklorik asit) sayesinde oluşur. İnsan midesindeki asit suya karışık haldedir, midedeki ortalama asitlik pH 2 olarak bilinir ve pH 2 oranında HCI her tür yiyeceği, hsatta metal bir jileti parçalayabilecek güçtedir.

Asitler, karşıt maddeleri olan bazlarla birleşerek tuz ve su oluştururlar. Bu olaya nötrleşme denir. Nötrleşen maddelerde pH değeri 7 olur. As’t ve bazlarin karışımında tuz ve su oluşumu aşağıdaki denklemlerde verilmiştir.

ASİT + BAZ
TUZ + SU
Hidroklorik asit + Sodyum Hidroksit
Sodyum klorür + Su
HCI + NaOH
NaCI + H2O

Asitlerin Özellikleri Nelerdir?, Turkax tarafından yayınlanmıştır.

İlk Atom Bombası Deneyleri

İlk deneyler kamuoyunda gizli bir şekilde yapılmıştır.Bu deneyler 1940′larda Klimorton’da gerçekleşmiştir. Deneylerin yapıldığı bölgeye yakın yerlerdeki kasabalarda daha sonraki yıllarda engelli doğum oranları aşırı bir şekilde artmıştır. Dahası deneylerde yer alan askerlerin ilerde kanser oldukları konusunda bilimsel bir çok tıbbi bilgi uzun seneler kamuoyundan saklanmıştır.

II. Dünya Savaşı sırasında, Manhattan Projesi adıyla, ilk çalışmalar başladı. 1942 yılında ABD’nin New Mexico eyaletindeki Los Alamos bölgesinde gizlice bir grup ünlü bilim adamı toplandı. Robert J. Oppenheimer öncülüğünde 3 yıl çalıştıktan sonra ilk bombayı yapmayı başardılar. Aynı esnada Tennessee eyaletinin Oak Ridge kasabasında gizli bir üs daha kuruldu. Burada da patlayacak zengin malzemenin üretimi çalışmaları başladı.

İlk Atılan Atom Bombası

6 Ağustos 1945 yerel saatle 08.15′te, ABD Hava Kuvvetlerine ait “Enola Gay” adlı B-29 bombardıman uçağı, Japonya’nın Hiroşima kentine “little boy” (küçük çocuk) adı verilmiş bir atom bombası attı. İnsanlık tarihi boyunca ilk kez Hiroşima’da kullanılan ve 15 bin tonluk TNT’nin patlayıcı gücüne eşdeğer bu atom bombası, resmi kaynaklara göre 140 bin kişinin ölümüne, onbinlerce insanın da radyasyondan ağır şekilde etkilenmesine neden oldu. Kentin yüzde 60′ı haritadan silindi, kent üzerinde 13 kilometrekarelik bir radyasyon bulutu oluştu.

Hiroşima’ya bomba atılmasından üç gün sonra, 9 Ağustos 1945′te, bu kez Nagazaki kentinin insanları atom bombası ile tanıştı. Amerikan “Bockscar” isimli B-29 Superfortess uçağı, “Fatman” (Şişman Adam) adlı ikinci nükleer bombayı Nagazaki semalarından kentin üzerine bıraktı. Patlama gücü 21 bin tonluk TNT’ye eşit olan “Şişman Adam”, ilk anda 100 bin kişiyi öldürdü.

ABD tarafından Hiroşima ve Nagazaki’ye atılan atom bombaları, 360 bin kişinin ölmesine, onbinlerce insanın da kalıcı yaralar edinmesine neden oldu. ABD, atom bombalarını Japonya’nın Pearl Harbor Limanı’na yaptığı baskının intikamını almak ve İkinci Dünya Savaşı’na son vermek için kullandığını açıkladı. Japonya, Hiroşima ve Nagazaki’ye atılan atom bombalarının ardından 14 Ağustos 1945′te Müttefik ülkelere teslim olduğunu açıkladı.

Hiroşima, 6 Ağustos 1945′ten sonra, bir “barış şehri” olarak yeniden inşa edildi. Bombanın yıktığı alanda, ayakta kalan ilk bina “Hiroşima Barış Anıtı” olarak seçildi. Her yıl Hiroşima’da yaşamını yitirenler için anma töreni düzenleniyor. Bombanın düştüğü yer yakınında kurulan Barış Parkı’nda binlerce insan biraraya gelerek, bombalamada yaşamını yitirenlerin anısına saygı duruşunda bulunuyor.

Atom Bombasının Atıldığı İlk Ülke Hangisidir?, Turkax tarafından yayınlanmıştır.

Hacim Nedir?

Hacim Maddelerin ortak özelliklerindendir. Bir maddenin uzayda kapladığı bölgeye Hacim denir. Yani hacim maddenin büyüklüğü ile ilgili bir niceliktir. Birimi SI birim sistemlerinde m3 (metreküp) dür. SI birim sisteminde temel hacim birimi m3 : metreküp’tür. Diğer hacim birimleri bundan türetilebilir. V sembolü ile gösterilir. Hacim, ölçülebilen bir büyüklüktür. Cisimlerin Hacimleri ölçülüp birbiriyle karşılaştırılabilir. Hacim, maddelerin ortak özelliğidir.

İki madde birlikte aynı Hacmi işgal edemez. Örneğin bir bardağa Su konulduğunda bardağın içindeki Hava, kabı terk eder.
Katı maddelerin belli bir şekli ve hacmi vardır. Sıvı maddelerin belli bir hacimleri olmasına rağmen belirli bir şekilleri yoktur, konuldukları tabın şeklini alırlar. Gazların ise hem belirgin hacimleri hem de belirgin şekilleri yoktur. Konuldukları kapların Hacmini ve şeklini alırlar.

1 m olan bir küpün hacmi tanımlanmıştır. Bilindiği gibi, küp ya da dikdörtgenler prizması seklindeki cisimlerin hacmi en x boy x yükseklik çarpımına eşittir. Bir kenarı 1 m olan küpün hacmi 1 m x 1 m 1 m çarpımından 1 m3 olarak bulunur ve buna metreküp (m3) adi verilir.

Küçük Hacimlerin ölçümünde metreküpün askatları kullanılır. Günlük hayatta, özellikle Sıvıların Hacminin ölçümünde yaygın olarak kullanılan hacim birimine Litre (L) denir. Çizelge 1-2 de hacim ölçümünde kullanılan birimler ve bu birimleri birbirine dönüştürmek için gereken çarpanlar verilmektedir.

Hacim Ölçü Birimleri

Hacim ölçü birimler ise sıvı maddeleri ölçmek için kullanılır. Bazı hacim ölçü birimleri şunlardır.

• Dekalitre
• Galon
• Inc küp
• İstanbul Kilesi
• Kilolitre
• Kilometre küp
• Litre
• Metre küp
• Mililitre
• Santimetre küp

Hacim Ölçü Birimleri Nelerdir?, Turkax tarafından yayınlanmıştır.

Alan Nedir?

Matematikte; sınırlı, kapalı yüzeylerin ölçüsü. Şekilleri farklı olan pek çok yüzeyin alanları  (mesela) daire şeklindeki bir yüzeyle, kare şeklindeki bir yüzeyin ölçüleri yani alanları birbirine eşit olabilir.

Herhangi bir yüzeyin alanını hesaplamak; temel prensip olarak, yüzeyi birim yüzey ölçüsüne ( alanlara ) ayırmak ve birim alanların sayısını tespit etmekle olur. Bu işlemin tatbiki, çok zor hatta bazı büyük arazi, küre yüzeyi gibi eğri yüzeyler için mümkün olmayabilir veya yapılan işlem doğru netice vermeyebilir. Bu sebepten dolayı bazı geometrik şekillerin alanlarının hesaplanması için formüller geliştirilmiştir.

Alan Ölçü Birimleri

Alan ölçü birimleri uzunluk ölçü birimlerinin karesi şeklindedir. Örneğin metre bir uzunluk ölçü birimi ilen metre kare bir alan ölçü birimidir. O nedenle bütün uzunluk ölçü birimlerinin karesi alan ölçübirimidir.

• Milimetre Kare
• Santimetre Kare
• Metre Kare
• Kilometre Kare
• Dunam – Hektar
• Inc Kare
• Feet Kare
• Acre
• Mil Kare

Alan Ölçü Birimleri Nelerdir?, Turkax tarafından yayınlanmıştır.

Atatürkçülüğün Tanımı ve Önemi

Türk Milletinin tam bağımsızlığa, huzur ve refaha sahip olması, devletin millet egemenliği esasına dayandırılması, aklın ve ilmin rehberliğinde Türk Kültürünün çağdaş uygarlık düzeyi üzerine çıkarılması amacı ile;
Temel esasları Atatürk tarafından belirlenen devlet hayatına, fikir hayatına, ekonomik hayata ve toplumun temel müesseselerine ilişkin fikirlere ve ilkelere Atatürkçülük denir.

Atatürkçülüğün kişi ve millet olarak benimsenmesi,tanıtılması, sevdirilmesi mevcut ve gelecekteki saptırıcı ve tutucu cereyanlara karşı korunması; Türk Devletinin Gelişmesinin, Güçlenmesinin ve Parlak geleceğinin güvencesidir.

Atatürkçülük bir bütündür. Atatürk ilke ve inkılâpları ayrı ayrı değerlendirilemez. Onları, bir bütünü oluşturan unsurlar olarak anlamak ve değerlendirmek gerekir. Atatürk ilkelerinin ve inkılâplarının, Atatürkçülükte birbirinden daha az önemli olması diye bir şey düşünülemez.

Atatürkçülük Türk halkının ve Türk yurdunun tabiatından, tarihinden ve ihtiyaçlarından doğmuştur. Türk milletini çağdaş uygarlık düzeyinin üstüne çıkarmayı amaçlar.

Atatürkçülüğün Türk Toplumu İçin Önemi

Türk milletinin bugün ve gelecekte tam bağımsızlığa huzur ve refaha sahip olması, devletin millet egemenliği esasına dayandırılması, aklın ve ilmin rehberliğinde Tür kültürünün çağdaş uygarlık düzeyi üzerine çıkarılması amacı ile temel esasları yine Atatürk tarafından belirtilen devlet hayatına,fikir hayatına ve ekonomik hayata toplumun temel müesseselerine ilişkin gerçekçi fikirlere ve ilkelere ATATÜRKÇÜLÜK denir.

Daha farklı bir deyişle Atatürkçülük; akıl ve bilimin önderliğine, yol göstericiliğine inanan bu inançla, padişah egemenliğini “ulus egemenliğine”, dogmatik-kapıkulu, bağnaz bir ümmet-cemaat toplumu “ulusa” padişahın emir kulunu “özgür birey ve yurttaşa”, teokratik-monarşik devleti” laik demokratik-çağdaş cumhuriyete” yöneltip dönüştürmek demektir.

Atatürkçüğün kişi ve millet olarak benimsenmesi mevcut ve gelecekteki saptırıcı ve tutucu cereyanlara karşı koruması Türk Devletinin gelişmesinin, güçlenmesinin ve parlak geleceğinin güvencesidir.Günümüz Atatürkçüsü halkına kendi doğrularını aktarmaya çalışırken onun düşüncelerine de değer veren, halkını aydınlığa taşımaya çabalarken bu aydınlığın kaynağının gene halktan olduğunu bilen insandır.

Atatürkçülüğün Temel Esasları

Tam Bağımsızlık Yanlısıdır Atatürkçülük emperyalist güçlere karşı, ilk kez başarıya ulaşan istiklal savaşlarından sonra tam bağımsız ve Milli Cumhuriyet kurarak dünyadaki mazlum milletlere örnek olmuştur. Tam bağımsızlığı koruyabilmek için sosyo-ekonomik alt yapıda da halkın yararına değişiklikler yapmayı amaç sayar.Hakçıdır. Demokratik’tir, Sosyal’dir, Barışçı’dır Çağdaş uygarlık seviyesine erişmek için, sadece siyasal düzeyde ve üst yapıda kalmayarak, sosyal ve ekonomik alt yapıya önemle ve bu yapıda halkı, halk için, halkın gücü ile kalkındırmayı amaçlar ve bunları da sınıf kavgalarına yol açmadan sosyal barışı gerçekleştirmek için, devletin yapıcı, planlayıcı, düzenleyici ve emredici rolünü ön planda tutmayı ve böylece az gelişmiş bir sosyal yapıdan kurtulmayı amaç sayar. Atatürkçülük, Türk Milleti için doğaldır. Soysaldır. İnsanidir. Evrenseldir. Müsbet İlime ve Hür Duyguya Dayanır Sanat ve bilim dallarında, bu yurdun gerçeklerine ve ihtiyaçlarına göre yaratıcı gücü harekete getirir. Bunu, lâik, akılcı, hür bir düşünüşle müsbet ilime ve hür duyguya dayanarak gerçekleştirir. Yalnız bu kaynaklara başvurarak araştırma ve denemelerini sürdürür.

Dinamiktir
Atatürkçülük sadece fikir planında da kalmayarak, yenilik ve gelişme düşmanı tutucularla savaşmayı emreder. Bu bakımdan anti-emperyalist, laik, ilerletici ve yürüyüş halinde bulunan dinamik sürekli bir kalkınma hareket ve sistemidir. Atatürkçü düşüncenin esasında kişiye verilen değer, toplumun oluşmasında en önemli etkendir. Kişilerin değeri toplumun değerini oluşturur. “bir toplumda kıymet ve kuvvet, onu oluşturan kişilerin kendilerini bir kıymet ve kuvvet kabul etmelerindendir. Ancak bu gibi kişilerden meydana gelmiş sosyal toplumlar, tam bir bütün olarak kıymet ve kudret görünümü arzedebilirler.  ”Atatürkçülükte kişi ve toplum ilişkilerinin özünde kişi hak ve hürriyetleri büyük yer tutar. Toplum içinde kişi hürriyetinin sınır, bu hürriyetin topulumun huzuru ile ilişkisi üzerinde durulacak hususladır.  Kişi , aile, toplum ve millet hayatı önemli bir bütün oluşturur.Mustafa Kemal Türkiye’de batıda olduğu biçimde çıkarları ayrı, birbirleriyle çelişen sosyal sınıfların bulunmadığı kanısındadır.

Ancak o dönemde Türkiye’de gerçek bir sınıf ayrımı olmasa bile çeşitli sosyal tabakaların, grupları, zümrelerin mesleklerin çıkarlarının birbirine uygun olduğu ve bunların hiç çatışmadığı yolundaki yargısı bir gerçek yargısı olmaktan çok, özlenen bir amacı, ülküyü göstermektedir. Çünkü yöneten ve yönetilen biçimindeki bir farklılık , her toplumda olduğu gibi Türkiye’de de daima var olmuştur Atatürk zamanında da vardı.  Mustafa Kemal’in bütün kaygısı, Türkiye’de büyük keskin sınıf farkları yaratmamak ve sınıf kavgasına engel olmaktı.Mustafa Kemal sınıf sorunlarına değinirken Marksist terminolojiyi örneğin burjuva, kapitalist,proletarya vb. sözcükleri kullanmadığı gibi Marksizmin kapitalist prolater temel ayrımını ve tipolajisinide uygulamamaktadır.  Tüccar sınıfı, esnaf sınıfı, sanatkâr sınıfı gibi sözcükler onun sınıf deyimini bilimsel.-sosyolojik ve marksist analizler doğrultusunda kullanmadığını göstermektedir.Kadının toplumdaki yeri yüksektir. Şereflidir. Şuna inanmak lazımdır ki dünya yüzünde gördüğümüz her şey “kadının eseridir”. Atatürk ailenin ana unsurlarında sınırı teşkil eden kadının bizdeki anlamını ifade etmiştir. Atatürk aile kavramına büyük önem vermiştir. “ Sosyal hayatın kaynağı aile hayatıdır.” Sözü Atatürk’ündür. Bunun içindir ki toplumun sağlam ve sıhhatli oluşunu, bu kurumun sağlıklı oluşunda görmüş, Türk aile yapısının temelini Medeni kanunla gerçek ve mantıki kurallara bağlamıştır.

Atatürkçülüğün Türk Toplumu İçin Önemi, Turkax tarafından yayınlanmıştır.

Ankara İsmi

Ankara adıyla ilgili olarak “kaynaklara dayalı” kesin bir tespit yoktur. Bununla beraber bazı eskiçağ efsaneleri ve rivayetler şehrin adının geldiği noktayla ilgili fikir vermektedir.
Bu efsanelerden birine göre Frigya Kralı Midas’ın bir deniz çapası [Anker] bulduğu yerde bu şehri ilk defa kurmasıyla şehir de adını Anker kelimesi olarak almıştır. Grek müverrihi Pausanıas, söz konusu çapanın kendi zamanında (M.Ö II. Yüzyıl) Jupiter mabedinde muhafaza edildiğini yazmaktadır. Roma hakimiyeti dönemine ait bazı sikke ve madalyonlarda gemi çapasının Ankara şehrinin arması gibi kullanıldığı görülmektedir. Bu tarihi görüşlerin yanı sıra şehrin adının Grekçe Agheridha (koruk) , Anguri (salatalık) kelimesiyle ilgili olduğu söylenmektedir.

Şehrin adıyla ilgili en yaygın ve kabul gören kanaatlerden biri de; Frigçe “Ankas” kelimesidir. Karışık anlamına gelen bu kelimeye “kayalık, dar boğaz” manaları da verilmektedir. Bir vadi yanında kurulmuş olan Ankara şehrinin fiziki görünümü bu adlandırmaya uygun düşmektedir.
İlkçağda Anadolu’da ilk güçlü devleti kuran Hititlerin Orta Anadolu’da kurdukları “Ankuwa” şehrinin de şimdiki Ankara şehrinin yerinde kurulmuş olabileceği mümkündür. Dolayısıyla Ankara ismine yakın fonetiğin Hititler döneminde de varlığı dikkat çekicidir.
Türk-İslam kaynaklarında şehrin adı Farsça “Engü” (üzüm) kelimesine bağlanmış bir başka deyişle, şehir kalesinin “angarya” ile yaptırıldığı için şehre böyle bir ad verildiği ifade edilmektedir. Eski Arap coğrafyacıları da ekseriyetle şehirden Ankara olarak söz etmektedirler.
Selçuklular döneminde şehrin adı Engürü, Enguriye, Engure ve Ankara olarak geçmektedir. Aynı döneme ait Batılı kaynaklarda Angora, Angurie şeklinde geçer. Osmanlı kaynaklarında ise; Engürü ve Ankara ismi kullanılmıştır.

Ankara adının kökeni

* Bilinen 3200 yıllık tarihinde Hatti ve Hitit uygarlıklarından izler taşıyan… Frikya, Likya ve Pers egemenliklerini; İskender ‘i, Trakya ve Selefki krallıklarını; Roma ve Selçuklu dönemlerini, Osmanlı’yı ve Timur ‘u gören Ankara, bin yıllar boyunca öylesine değişik isimlerle anılmıştır ki! Bunlardan birkaçı, hep aynı fonetik çerçeve içinde dolaşan Ankuwa, Ankira, Ankagra, Angori, Engüri, Angora ve benzerleridir.

* Sonuçta birilerinin Frikya kralı Gordios ‘un oğlu ünlü Kral Midas ‘ın, denizden 960 metre yükseklikteki Ankara platosunda -nasıl oluyorsa?- kocaman bir gemi çapası (Ankor) bulup çevreye bu ismi verdiği efsanesi ile iş tatlıya bağlanmıştır! Ankara adı gerçekten bir gemi çapasında mı gelmiştir? Atatürk hiç de böyle düşünmüyordu…

* Yunanistan Başbakanı Venizelos ‘un Atatürk’ü resmen ‘Nobel Barış Ödülü’ ne aday gösterdiği yıllar… Türkiye’yi ziyaret etmekte olan Yunanistan Başbakanı General J. Metaksas ve beraberindeki heyet, 17 Ekim 1937 Salı günü saat 17.00′de Atatürk tarafından Çankaya’da ‘huzura’ kabul edilir. Görevlilerin tuttuğu görüşme notlarını Dışişleri Bakanı Dr. Tevfik Rüştü Aras ‘bizzat imzalayacaktır’.
Görüşmeler esnasında Atatürk;
“- Ekselans, ‘Ankara’ adının nereden geldiğini bilir misiniz..’ diye sorar ve aldığı olumsuz yanıt üzerine getirilen ‘Dünya Atlası’ nın bir sayfasını açıp Asya’da Baykal Gölü yakınındaki ‘Angarsk’ kentini gösterir ve ” İşte buradan geliyor, Ekselans!..” der ve ekler:
“-… Orta Asya’daki Seyhun ve Ceyhun nehirlerinin isimleri nasıl Adana çevresindeki nehirlere Seyhan ve Ceyhan olarak verilmişse, Ankara adı da çok eski tarihlerde (Türklerce) Orta Asya’dan getirilmiş olamaz mı?” (1)
Güvenilir kaynaklara göre “…Türkçe sayılan Baykal sözcüğü ‘zengin göl’ anlamındadır ve gölün ayağında ‘Angara’ nehri vardır… Gölün kıyıları çok eskiden beri Türkler tarafından iskân edilmiştir… Gölün en büyük adası olan ‘Orhon’ Adası’nda Türkçe yazıtlar, göl kıyısındaki sahalarda ise Türklere ait birçok kalıntı bulunmuştur…” (2) “…Baykal Gölü’ne … ‘Ankara’ ve ‘Turka’ ırmakları dökülür” (3)

* Asker, devrimci, diplomat, devlet kurucu, barışçı Atatürk!.. Bütün çağların gelmiş geçmiş en büyüğü sevgili Atatürk!.. 87 yıl önce bugün ayak basıp yarattığın Ankara’da biliyor musun şimdi kimler hüküm sürüyor? Hüküm sürmekle de kalmayıp her köşesinde senden anıların uçuştuğu güzelim ‘Çankaya’ nı ele geçirmeye hazırlanıyor.

KAYNAKÇA:
(1) Atatürk’ün Milli Dış Politikası, Kültür Bakanlığı Atatürk Dizisi, Cilt: 2, Sayfa: 371-373.
(2) Meydan Larousse, Cilt: 2, Sayfa: 220.
(3) Ana Britannica, Cilt: 3, Sayfa: 474.

Ankara İsminin Kökeni Nedir?, Turkax tarafından yayınlanmıştır.